|
Namens de Selimiye Moskee in Amsterdam

Wat is het heden? Welke vorm heeft het heden? Wie maken het heden? Hoezo spreken we over de toekomst als het verleden noch het heden zijn ontrafeld? Wie kan zeggen hoe het menselijke denken functioneert ten opzichte van een stil moment, een stil moment welk eigenlijk, beste mensen, geen moment is. De toekomst krijgt een ander licht, als zowel het verleden als het heden te maken krijgen met de dood. Toekomstperspectief is zoiets als een historische dreiging, want de dood komt ook voor in de toekomst…
Beste mensen. Geeft u de dood een karakter…Kunt u dat? Geeft u met de kennis van nu het verleden een karakter… Kunt u dat? Bewust zijn van welke identiteit je hebt, heeft te maken met de gedachte dat de oorsprong van een identiteit voortkomt uit een stil moment, een dood moment. Waarom dan zoveel ellende, haat, aversie? Wie dood gaat, verlaat zijn heden en heeft nooit kunnen weten hoe zijn toekomst wezen zou. Wie terugdenkt aan de doden en aan dat ene stille moment, zou hij zijn heden, zijn toekomst ervaren als een te voltooien fase? Neen, want dat stille moment is meer kern dan einde. Meer fut, dan futloos.
Wie wel dan, wie wel? Haat is een idee die geen leven heeft, het heeft niet zo’n moment, zo’n stille. Haat is een atmosfeer zonder begin en eindpunt, zonder concentratie of vertoon van deugdelijkheid. Haat is wat mij betreft meer dood te noemen dan dat ene stille moment. Haat bestrijd je inderdaad niet met haat, ook niet met de liefde. Haat bestrijd je met de jeugd, het onderwijs en vertrouwen. De jeugd is de beste bemiddelaar.
Gelijkheid, vrijheid en rechtvaardigheid; terwijl ik dit luidop ten gehore breng, kijk ik naar mijn hand. Ik ben mij ervan bewust dat het buigen van de pink het meebuigen van mijn ringvinger is, dat de pink kleiner is dan de ringvinger, dat mijn middelvinger langer is dan mijn ringvinger, dat mijn wijsvinger het wijzen doet, dat de duim wat dikker is. Mensen: verscheidenheid is niet de aanwezigheid van kleur-, geloofs- of cultuurverschil. Verscheidenheid is de afstemming van die aanwezige verschillen. Bent u Moslim, Jood, Christen, Atheïst, Boeddhist, Hindoe? Overdrijf niet in angstigheid, want dood zullen wij allen. Was u in staat te zeggen welke identiteit u hebben wilde, net na uw geboorte? Bent u in staat uw identiteit te behouden bij de dood? Mijn identiteit is het zelfde als de uwe: wij zijn mensen. Alleen de een, beste luisteraar, legt een andere weg af dan de ander. Gelijkheid, vrijheid en rechtvaardigheid controleer je met het hart; uiterlijk is niet een maatstaf voor dergelijke waarden.
Als wij met z’n allen -ieder anders- naar de spiegel zouden kijken, zouden wij zeggen: dit zijn wij; ieder verschillend. Toen wij naar de stromende rivier keken, zagen wij onze gezichten meestromen. Toen wij naar een theepot keken, zagen wij onze gezichten dubbel. En zo….zo is elk verschil ook echt relatief!
|