Sunitus - De instelling van de geest

Yüzyıllarca insanlığa medeni olmanın ölçülerini öğretmiş, hakkaniyet dağıtmış ama tarihi sürecini tamamlayarak çökmüş ve uzun yıllar azınlıkları içerisinde barındırmış bir imparatorluğun, hiç bir zaman azınlık olmamış insanları ilk defa azınlık bir toplumu oluşturarak başka ülkelerde işçi olarak çalışmaya başladılar.

Geçim sıkıntısı çeken insanlarımız daha iyi bir yaşam için ekmek kapısı olarak gördükleri Avrupa’ya 1960’lı yılların başlarında gelmeye başladılar. İlk başta misafir işçi olarak bir-iki yıllık sözleşmelerle Avrupa ülkelerine akın eden anadolu insanları hiçbir zaman, “birgün Türkiye’ye geri döneceğim” fikrinden vazgeçmediler. Bugün dahi her bir insanımız bu fikrini korumaktadır. Fakat istatistikler göstermiştir ki çok az insan bu düşüncesini hayata geçirmiş ve temelli Türkiye’ye dönmüştür.

Daha önce, Avrupa’ya işçi olarak gelen ilk nesil insanlarımızın yaşadıkları ile ilgili genel bilgileri içeren bir yazı kaleme almıştık. Bu yazımızda Anadolumuzun çeşitli yörelerinden kalkıp kültürüne, inancına, diline yabancı olduğu Avrupa’nın farklı ülkelerine iş ve aş için gelen insanlarımızın, yıllar içerisinde yaşadıkları dramları yine genel hatları ile ele almaya çalışacağız.

Avrupa’nın kapıları iş için açılınca, yaşadığı köyünden ve kasabasından 40-50 yıl önce gurbet kervanına katılan insanlarımız, çoğunlukla tek başlarına misafir işçi olarak gelirken zaman içerisinde neler yaşayacağını, başından neler geçeceğini elbette bilmiyordu. Herkesin kendine göre bir hikayesi vardı. Çocukluktan itibaren belli bir yaşa gelinceye kadar alınan dini ve yöresel kültür, adab, yol ve yöntem elbette yeni gelinen yerin kültürü ile büyük bir oranda örtüşmüyordu.

Hollanda’da bir yerel seçim daha geldi çattı. Araştırmaların sonucu gösteriyor ki, bu seçimlerde de katılım oranı düşük olacak. Esasen Hollandalıların büyük bir kısmının seçim diye bir derdi ve heyecanı yok. Türkiye’de görülen seçim heyecanı, koşuşturmaca ve amansız rekabet burada görülmüyor. Hollanda’da, diğer bir çok ülkeye göre seçme ve seçilmenin fazla bir heyecan meydana getirmemesinin altında siyasi rantın çok fazla olmamasının etkisi büyük. Belli kuralllara oturan siyaset kurumu ve zamanında paylaştırılan yetkiler bu işin cazibesini de almış götürmüş görünüyor.